dinsdag 27 juni 2017

Problematische schulden: Beter voorkomen dan genezen

Gisteren was er veel aandacht voor schuldenproblematiek in Nederland, en dan met name de rol die de overheid heeft in het ontstaan van problematische schulden. Het AD besteedde er twee artikelen aan, hier en hier.

Ik ga niet helemaal in op de hoeveelheid aan toeslagen die er door de overheid wordt uitgekeerd en wat ik daar wel of niet van vind, maar meer hoe deze werkwijze in de praktijk kan uitpakken.

Hoe veroorzaakt de overheid dan deze problematische schulden?
De grootste oorzaak is dat de toeslagen worden betaald als voorschot op basis van een geschat inkomen. Als ofwel dat inkomen gestegen is of de belastingdienst heeft zelf de toeslag verkeerd berekend, dan moet het te veel uitgekeerde bedrag worden terugbetaald. Logisch natuurlijk.

Maar juist de mensen die deze toeslagen krijgen hebben heel vaak geen of een hele kleine hoeveelheid spaargeld. E vaak is het bedrag gewoon gebruikt. Je gaat er namelijk vanuit dat het goed is wat je ontvangt, dat kan ik me helemaal voorstellen. Daardoor is het heel moeilijk om dat bedrag terug te betalen. Vaak stapelen daarna de schulden zich snel op...

Wij hebben zelf ook zoiets meegemaakt. Voordat wij gingen samenwonen ontving V zorgtoeslag gebaseerd op haar belastbaar inkomen. En ondanks dat haar daadwerkelijke inkomen best OK was, was haar belastbaar inkomen heel laag dankzij een heleboel aftrekposten voor zelfstandigen.
Toen wij gingen samenwonen gold opeens het gezinsinkomen, dus telde het inkomen van M ook mee en kwam ze ver boven de grens voor zorgtoeslag.

De Belastingdienst kwam er pas na een half jaar achter dat we samenwoonden en stuurden een acceptgiro voor de te veel betaalde zorgtoeslag. V mocht dus een half jaar zorgtoeslag in 1x terugbetalen. Wij waren in de gelukkige omstandigheid dat we dat geld hadden, maar heel veel andere mensen hebben dat geld dus niet...

Ik denk dus dat het goed is als er een andere manier wordt gevonden om mensen te ondersteunen dan de vele toeslagen. En mocht dat moeilijk te veranderen zijn, dan zou er best wat flexibeler met het terugbetalen van het te veel ontvangen geld gedaan worden.

Hebben jullie wel eens te maken gehad met het terugbetalen van te veel uitgekeerde toeslagen?

19 opmerkingen:

  1. Ik heb na een verhuizing meegemaakt dat ik een jaar geen huurtoeslag kreeg. Volgens hen omdat ik ...(twaalf redenen, elke maand kwam er een reden bij) mijn inkomen veranderd was(niet dus), ik stempels van de gemeente moest meesturen(die had de gemeente niet, nooit van gehoord zelfs) ik zou samenwonen(niet dus) ik moest zelfs het verzamelinkomen van mijn dochter van negen opgeven. Lol, dat kind kreeg een euro zakgeld per week en dat ging van mijn inkomen af. Advocaten kregen geen gehoor en uiteindelijk heeft een medewerker van de SP-hulpdienst de afdeling bezocht en was het in één uurtje opgelost. Ondertussen zat ik in de schulden, want tja, twaalf keer 200 euro missen, dat trok ik financieel niet. Dankzij hulp van mensen uit de buurt en vrienden is erger voorkomen, door ons af en toe mee te laten eten, de school van dochter rekende de eigen bijdrage niet en schoolreisje werd door een gift betaald. Aan het einde van dat jaar woog ik nog maar 55 kilo,bijna twintig kilo afgevallen,van zorgen, stress en ja ook van te weinig eten.
    Niet omdat ik verkeerde keuzes maakte met mijn geld, grote tv-schermen had staan of aan drank en sigaretten geld uitgaf(waar mensen je wél van beschuldigen trouwens) maar omdat de overheid een stomme fout maakt en ipv oplossen fout op fout stapelt.

    BeantwoordenVerwijderen
  2. Ik kom voor geen enkele toeslag in aanmerking. Ik snap het systeem niet. Het is mogelijk veranderingen van inkomen in te voeren op mijntoeslagen maar ik heb het idee dat het zo moeilijk is dat mensen het niet doen. Lijkt me wel veiliger dan terug betalen. En waarom word de zorg toeslag niet verrekend met de premie? Dan ben je ervan af, en het lijkt me beter. Zorg premie is betaald en geld terug geven hoedt ook niet.

    BeantwoordenVerwijderen
    Reacties
    1. Ik snap die redenatie niet zo goed. Gisteren werd in de media ook gesuggereerd om de toeslagen rechtstreeks aan zorgverzekering, woningcorporatie of kinderopvang te betalen. Maar als blijkt dat de toeslagen verkeerd zijn berekend, door wiens fout dan ook, dan zal de belastingdienst deze terugvorderen van verzekering, corporatie of opvang. En bij wie gaan die het dan weer verhalen, juist ja, bij hun klanten. Kortom lood om oud ijzer. Het probleem is dat de toeslagen berekend worden op een inkomens aanname, een voorschot dus. Eerder werd dat gedaan op inkomen van voorgaande jaren maar dat gaf ook problemen als het inkomen in het lopende jaar juist lager of hoger was.

      Verwijderen
  3. Zelf heb ik het probleem nooit gehad, maar ik heb het wel al veel gezien in de praktijk. Het zou al een hoop schelen als de boetes die over heen komen niet zo hoog zouden zijn.

    BeantwoordenVerwijderen
  4. Ik heb wel een aantal keer teveel kinderopvangtoeslag gekregen ondanks dat we de gegevens altijd aangepast hebben. Geen wereld bedragen en buffer dus geen probleem verder. Ook geen boetes gekregen.

    BeantwoordenVerwijderen
  5. Waarom verwerken ze die toeslagen niet rechtstreeks via het salaris of uitkering?

    BeantwoordenVerwijderen
    Reacties
    1. Dan moeten ze toch net zo goed terugbetaald worden als veranderingen in salaris of uitkering niet of niet tijdig worden doorgegeven of niet op tijd door de belastingdienst zijn verwerkt zodat te hoge toeslagen nog een tijdje doorgaan.

      Verwijderen
  6. Er word vaak 'vergeten' om veranderingen door te geven voor de toeslagen. Je bent zelfs verplicht om binnen 4 weken na verhuizing, samenwonen, meer inkomsten dit door te geven aan de belastingdienst. De belastingdienst en bibliotheken geven zelfs hulp in hoe je wijzigingen moet doorgeven via toeslagen.nl. Ik denk dat als je gaat uitbetalen aan woningbouw ( dit gebeurde ee aantal jaar geleden al) en zorgverzekering dat dit nog niet helpt. Want als jij een verkeerd inkomen doorgeeft of helemaal geen wijzigingen en je moet terugbetalen, dan komen ze nog bij de mensen zelf om het terug te vorderen. En een betalingsregeling voor de toeslagen krijg je altijd, in 24 maanden mag je terugbetalen. Lukt dit niet, kun je een verzoek doen voor een persoonlijke betalingsregeling.

    BeantwoordenVerwijderen
    Reacties
    1. Helemaal mee eens. Je bent verplicht wijzigingen aan de belastingdienst door te geven. Mij dunkt dat je ook zelf wel weet wanneer er teveel toeslag wordt uitgekeerd en dat misschien later terug betaald moet worden, eerder was de rente nog leuk om dit extraatje op een spaarrekening te zetten maar ook dat loont de moeite niet meer.
      Ik los af op mijn hypotheek, logisch dat ik komend jaar minder HRA heb, en daar hou ik rekening mee.
      Het is heel makkelijk te denken dat het geld wat op je rekening gestort wordt van jou is. Helaas, heeft dat nooit zo gewerkt en zal ook nooit werken. Volgens mij goed ook want anders zouden de 'brave borsten'lijden onder de 'onwetenden'.
      Maar goed er zijn nog 17 miljoen mensen die denken dat chocolademelk van bruine koeien komt;-)

      Verwijderen
    2. Met 13 verschillende regelingen kan ik me heel goed voorstellen dat niet iedereen het overzicht heeft welke wijziging waar moet worden doorgegeven..

      Verwijderen
    3. Dat lijkt me sterk. Je krijgt wel elke maand geld, maar je weet niet waar het vandaan komt? Maar goed dat er bij de bankomschrijving staat van wie het komt en waarvoor het is. En bij een verandering in je situatie en je weet niet of je het moet doorgeven, kun je toch bellen of zoiets consequenties heeft voor het geld wat je ontvangt?
      Helaas is dat wel een beetje het probleem van de huidige maatschappij: je wilt/krijgt geld, maar je wilt er niks voor doen en het moet zo makkelijk mogelijk worden gemaakt. Wat is er mis met een beetje eigen verantwoordelijkheid, dan kun je zelf ook nog wat dingen in de hand houden lijkt me

      Verwijderen
  7. Niet iedereen weet vantevoren wat hij of zij gaat verdienen. Denk aan zelfstandigen of mensen met een vast contract die wel ort en soms overuren uitbetaald krijgen. Plus wisselende eindejaarsbonus en vakantie toeslag wordt een ingewikkelde rekensom. Niet iedereen heeft een heel duidelijk salaris!!

    BeantwoordenVerwijderen
    Reacties
    1. Dan neem je de maand waarin je de meeste inkomsten hebt. En gebruik dit als standaard loon. Deze doe je x12 en 13de maand en vakantiegeld daarbij optellen. Beter te ruim nemen en minder toeslagen krijgen, dan een te laag geschat bedrag en teveel toeslag krijgen en nadien moeten terugbetalen met rente.

      Verwijderen
    2. Ik weet het als ondernemer ook niet, maar je kunt het ook met terugwerkende kracht vragen. HRA werd bij mij altijd verrekend met mijn aangifte aan het einde van het jaar (dus ik had nooit teveel betaald) en zorgtoeslag kun je zelfs nog tot een paar jaar later aanvragen, met terugwerkende kracht. Dan heb je het maandelijks wel krapper, maar je hoeft nooit terug te betalen. En wat je dan aan het einde van het jaar krijgt, kun je ook weer als potje gebruiken om je inkomsten gedurende het jaar daarop aan te vullen.

      Verwijderen
    3. Gelukkig kunnen we het gewoon direct terugbetalen. Wij kunnen goed met geld omgaan, maar het ene jaar krijgen we ineens 2000 en het andere jaar moeten we het betalen.

      Verwijderen
  8. Ik denk dat zodra de systemen van de belastingdienst er aan toe zijn en iedereen zijn eigen domein heeft het niet meer zo moeilijk hoeft te zijn toch?

    BeantwoordenVerwijderen
  9. Ik vul voor de zekerheid altijd een hoger jaarinkomen in dan dat het werkelijk zal worden. Hierdoor kom ik niet in de situatie dat ik geld terug moet betalen en dan kan het alleen maar meevallen. Ik moet er wel bij zeggen dat ik niet afhankelijk ben van toeslagen, dus dan is het geen ramp om ze niet te krijgen.

    BeantwoordenVerwijderen
  10. Ik vind het een beetje lastig; wat mij betreft heb je hier zelf ook een verantwoordelijkheid in. Toen ik merkte dat mijn inkomen omhoog ging, heb ik mijn zorgtoeslag stopgezet. Uiteindelijk moest ik toen nog wel iets terugbetalen (ongeveer 300 euro), maar die schade bleef beperkt. En later heb ik het een aantal keer met terugwerkende kracht terug gekregen.

    Maar ja: ik probeer altijd ook zonder te kunnen leven (en dat kan verder ook prima, dus dat is weer luxe).

    Misschien zou een soort meldingssysteem wel prettig zijn, dat je een melding krijgt als de belastingdienst doorkrijgt dat er iets verandert in je situatie. Denk aan verhuizing, samenwonen, indienstmelding. Dat je er dan weer even op gewezen wordt om dat te checken. Ik denk wel dat dat ook weer maar tot op zekere hoogte zin heeft, omdat er ook genoeg mensen zijn die dat soort informatie het liefst negeren, omdat ze het ingewikkeld vinden. Dat is dan weer een recept voor problemen.

    BeantwoordenVerwijderen
    Reacties
    1. De belastingdienst krijgt niet door als er iets veranderd in je situatie. Het is aan mensen zelf om dit door te geven. Een verhuizing krijgt de belasting door van de gemeente, maar als mensen zelf geen verhuizing en nieuwe huurprijs ed doorgeven. Dan krijgt de belastingdienst wel een melding van verhuizing van de gemeente, en dan word er gezegd, toeslag stop, want we kennen je nieuwe huurprijs niet... mensen trekken pas aan de bel als ze opeens geen geld meer krijgen. En dan pas geven ze de nieuwe huurprijs door. En dan duurt het nog eens een week of 5 voordat dit gecorrigeerd is, gevolg: mensen krijgen 2 maanden geen huurtoeslag en betalen hun huur niet. Na coorectie krijgen ze wel van de BD met terugwerkende kracht hun huurtoeslag uitbetaald, maar dan hebben ze alsnog een gat omdat ze hun eigen gedeelte ook niet hebben betaald.
      De BD is geen almachtige organisatie, zij weten ook niet wat je aan het einde van dit jaar gaat verdienen. Pas na afloop van het jaar krijgen zij je totale inkomsten door van werkgever/uitkeringsinstantie en nav je aangifte inkomstenbelasting.
      Je kunt alleen zorgtoeslag, huurtoeslag en kindgebonden budget met terugwerkende kracht aanvragen. Kinderopvangtoeslag kan alleen 3 maanden terug. Aanvragen 2016 kan nog achteraf tot 1 september 2017. Voor de jaren ervoor kan dat alleen als je voor dat jaar uitstel hebt voor het doen van de aangifte inkomstenbelasting van datzelfde jaar.Je kunt dan tot uitsteldatum de aanvraag nog indienen. Anders ben je te laat en wijzen ze je aanvraag af.

      Verwijderen